مِهردخت میرزایی: در روزهای گذشته، نوسانات نرخ ارز، تغییرات مدیریتی در بانک مرکزی و چشمانداز رشد نقدینگی، بار دیگر نگاه تحلیلگران را به سمت مسیر آینده بازارهای مالی سوق داده است. اردلان عزیززاده، کارشناس بازارهای مالی، در گفتگویی تحلیلی با «نقش اقتصاد» با بررسی متغیرهای کلیدی مانند نرخ تعادلی دلار، حجم نقدینگی، جهتگیری سیاستهای پولی و تأثیر آن بر بازار طلا و بورس، تصویری نسبتاً متعادل از آینده کوتاهمدت و میانمدت اقتصاد ایران ترسیم کرده است. او معتقد است نرخ دلار در حال نزدیک شدن به سطح تعادلی خود است، بازار طلا همچنان از روند صعودی حمایت میکند و بورس در صورت تثبیت سیاستهای ارزی، میتواند بار دیگر جایگاه خود را به عنوان سپر تورمی جامعه پیدا کند.
اردلان عزیززاده، کارشناس بازارهای مالی درمورد شرایط فعلی بازارها گفت: برای بررسی وضعیت بازارها، مناسب است تحلیل را از بازار ارز آغاز کنیم؛ چرا که همچنان مهمترین متغیر اثرگذار بر سایر بازارهای دارایی محسوب میشود. در ارزشگذاری نرخ دلار، روشهای متعددی مورد استفاده قرار میگیرند که از رایجترین آنها میتوان به برابری قدرت خرید و نگاه دلاری به حجم نقدینگی اشاره کرد و برآیند این روشها، نرخ تعادلی دلار در پایان سال را در محدودهٔ ۱۳۰ هزار تومان نشان میدهد.
این کارشناس بازارهای مالی ادامه داد: با توجه به سطوح فعلی نرخ ارز که کمی بالاتر از نرخ تعادلی برآوردی است، در افق کمتر از سهماه پیشرو میتوان انتظار داشت بازار وارد دورهای از اصلاح شود. این اصلاح لزوماً به معنای افت معنادار قیمت نیست، بلکه محتملتر آن است که شاهد نوعی ایستایی قیمتی یا کاهش شتاب رشد باشیم. حتی اگر بازار در مقاطعی تحت تأثیر هیجانات کوتاهمدت دچار افت شود، ماندگاری قیمتها در سطوح پایین چندان پایدار به نظر نمیرسد.
عزیززاده گفت: از منظر پولی نیز باید توجه داشت که آخرین آمار رسمی نقدینگی (امردادماه) حدود ۱۲ هزار همت بوده است و با فرض رشد ماهانه ۳ درصدی، حجم نقدینگی فعلی از ۱۳۵۰۰ همت فراتر نمیرود که معادل حدود ۹۵ میلیارد دلار است.
بسیاری از کارشناسان معتقدند نقدینگی در محدودهٔ ۱۰۰ میلیارد دلار نوعی چسبندگی دارد و همین موضوع به طور مجدد، سطوح قیمتی حوالی ۱۳۵ هزار تومان را توجیهپذیر میکند. این کارشناس بازارهای مالی ادامه داد: در افق بلندمدت نیز افزایش نرخ ارز، در نهایت پدیدهای پولی است و تا زمانی که اقتصاد با کسریهای ساختاری بودجه مواجه است، نمیتوان انتظار توقف این روند را داشت.
عزیززاده با اشاره به بازار طلا بیان کرد: در بازار طلا نیز، با پرهیز از ورود به جزئیات اونس جهانی به دلیل شفاف نبودن برخی دادهها از جمله میزان خرید بانکهای مرکزی میتوان گفت مادامی که روند کلی دلار صعودی یا ایستا در سطوح بالا باقی بماند، اصلاحهای طلا نیز عمیق و پایدار نخواهند بود و همچنان میتوان انتظار ادامه روند صعودی را دست کم در میانمدت داشت.
این کارشناس بازارهای مالی با اشاره به تغییر رئیس کل بانک مرکزی گفت: تغییر رئیس کل بانک مرکزی و انتصاب آقای همتی را باید از منظر جهتگیری سیاستی بررسی کرد. سیاستهای ایشان، بهویژه با توجه به سوابق گذشته در وزارت اقتصاد، کاملاً شناخته شده است و با توجه بهیکدستتر شدن رویکرد میان وزارت اقتصاد و بانک مرکزی، احتمال حرکت جدیتر به سمت تکنرخی شدن ارز افزایش یافته است. هرچند این سیاست در نگاه کوتاهمدت ممکن است بهظاهر منجر به افزایش سطح اسمی قیمتها شود، اما در بلندمدت میتواند از اتلاف منابع جلوگیری کند و حتی سرعت رشد نرخ ارز را کاهش دهد. البته باید توجه داشت که تکنرخی شدن ارز، بیش از هر بازار دیگری، به نفع بازار سرمایه است؛ چرا که بسیاری از صنایع در سالهای گذشته به دلیل شکاف میان نرخهای رسمی و آزاد دچار سرکوب سودآوری شدهاند و قیمتگذاری سهام نیز، بر همین مبنا انجام شده است.
عزیززاده خاطرنشان کرد: در خصوص بازار سرمایه، اگرچه واکنش کوتاهمدت بورس پس از انتخاب آقای همتی منفی بود اما نمیتواند این کاهش بازار را به این انتصاب نسبت داد و به نظر میرسد که بیشتر تحت تأثیر افزایش ریسکهای سیستماتیک این اصلاح رخ داده است. زیرا نگاه بیشتر فعالان بازار سرمایه به این تغییر در بانک مرکزی مثبت است. همچنین، از منظر میانمدت، سیاستهای ارزی جدید و حرکت به سمت شفافیت قیمتی میتواند فضای بهمراتب مساعدتری برای بورس ایجاد کند. صنایعی نظیر کامودیتیمحورها، پتروشیمیها، پالایشیها و شرکتهای صادراتی، در صورت تثبیت سیاستهای ارزی، ظرفیت آن را دارند که در سال آینده بازدهی مناسبی ایجاد کنند و بورس به طور مجدد، به محلی به عنوان سپر تورمی برای جامعه تبدیل شود.
به طور کلی میتوان انتظار داشت در صورت رخ ندادن اتفاقهای غیر منتظره، بازار سال ۱۴۰۴ را در حوالی شاخص ۴ میلیون و ۵۰۰ هزار واحد به پایان برساند.