تحول دیجیتال در صنعت بیمه/ صادق فرامرزی: داده‌ها، سرمایه‌اند نه ناموس سازمان‌ها

عقب‌ماندگی صنعت بیمه از بانکداری؛ واقعیت یا توهم؟

فرامرزی در ابتدای سخنرانی خود به این باور عمومی اشاره کرد که صنعت بیمه ایران حداقل 20 سال از بانکداری عقب‌تر است. به گفته او، این مقایسه تا حدی درست است زیرا بانکداری به دلیل سابقه طولانی‌تر و پذیرش سریع‌تر فناوری‌های دیجیتال، پیشرفت بیشتری داشته است. بااین‌حال، فرامرزی معتقد است که این فاصله در برخی حوزه‌ها واقعی و در برخی دیگر صرفاً یک برداشت اشتباه است.

به گفته وی، صنعت بیمه ظرفیت‌های منحصر‌به‌فردی دارد که آن را از بانکداری متمایز می‌کند. داده‌های بیمه‌ای از مهم‌ترین دارایی‌های این صنعت هستند، اما تاکنون بهره‌برداری کافی از آن‌ها صورت نگرفته است. این داده‌ها می‌توانند اطلاعات جامعی درباره سبک زندگی، وضعیت سلامت، عادات رانندگی و میزان ریسک افراد ارائه دهند که در هیچ صنعت دیگری به این شکل در دسترس نیست.

نقش داده‌ها در تحول صنعت بیمه

فرامرزی با اشاره به نقش کلیدی داده‌ها در بیمه گفت: “صنعت بیمه یکی از غنی‌ترین منابع داده را در اختیار دارد، اما از این داده‌ها به شکل مؤثر استفاده نشده است. درحالی‌که بسیاری از صنایع دنیا بر اساس داده‌محوری رشد کرده‌اند، در ایران همچنان داده‌ها به‌عنوان ‘ناموس سازمان’ تلقی شده و از اشتراک‌گذاری آن‌ها خودداری می‌شود. درحالی‌که داده‌ها باید به ابزاری برای رشد صنعت تبدیل شوند، نه یک دارایی غیرقابل‌استفاده.”

وی با تأکید بر اهمیت “حاکمیت داده” (Data Governance) توضیح داد که این مفهوم در سال 2000 از ترکیب مدیریت داده و حاکمیت شرکتی شکل گرفته و هدف آن ایجاد سیاست‌ها و استانداردهایی برای مدیریت، کنترل و بهره‌برداری از داده‌ها در سازمان‌ها است.

همکاری بانک‌ها و بیمه‌ها؛ راهی برای افزایش نفوذ بیمه

مدیرعامل نوآر معتقد است که یکی از مهم‌ترین فرصت‌ها در صنعت بیمه، همکاری با بانک‌ها برای استفاده از داده‌های بانکی در فرآیندهای بیمه‌ای و بالعکس است. او به مدل موفق “بانک-بیمه” (Bancassurance) در دنیا اشاره کرد که از ترکیب خدمات بانکی و بیمه‌ای شکل گرفته است.

در ایران، ضریب نفوذ بیمه بین 2 تا 2.5 درصد است، درحالی‌که این عدد در سطح جهانی به 7 درصد می‌رسد. به گفته فرامرزی، اگر شرکت‌های بیمه بتوانند از داده‌های بانکی برای شناسایی بهتر مشتریان استفاده کنند و بالعکس، می‌توانند خدمات بهتری ارائه داده و ضریب نفوذ بیمه را افزایش دهند.

ضرورت تغییر ذهنیت و قوانین در صنعت بیمه

فرامرزی به چالش‌های فرهنگی و قانونی در صنعت بیمه ایران اشاره کرد. به گفته او، یکی از موانع اصلی در مسیر دیجیتالی شدن، مقاومت در برابر تغییر و حفظ ساختارهای سنتی است.

“در سیستم بانکی ایران، تغییر ذهنیت و پذیرش فناوری زودتر اتفاق افتاده است، اما در صنعت بیمه هنوز این تغییر با کندی مواجه است. بسیاری از شرکت‌های بیمه همچنان با رویکرد سنتی عمل می‌کنند و تمایلی به به‌کارگیری فناوری‌های جدید ندارند.”

وی همچنین چالش‌های قانون‌گذاری را یکی دیگر از موانع رشد این صنعت دانست. درحالی‌که در سیستم بانکی مقررات متعددی برای نوآوری‌های فناوری وجود دارد، در صنعت بیمه هنوز قوانین جامعی برای فناوری‌های نوین تدوین نشده است. برای مثال، در صنعت بانکی، خدمات پرداخت الکترونیک و فین‌تک‌ها به‌خوبی تعریف شده‌اند، اما در بیمه، چارچوب مشخصی برای نوآوری‌ها وجود ندارد.

حرکت به سمت داده‌محوری و توسعه پلتفرم‌های بیمه‌ای

فرامرزی با اشاره به برنامه‌های شرکت نوآر برای توسعه یک پلتفرم داده‌ای در صنعت بیمه اعلام کرد که هدف این پروژه، جمع‌آوری، سازمان‌دهی و تحلیل داده‌های بیمه‌ای برای بهبود فرآیندهای قیمت‌گذاری، مدیریت ریسک و کشف تقلب است.

“در حال حاضر، حجم زیادی از داده‌های بیمه‌ای در شرکت‌ها ذخیره شده، اما از آن‌ها به‌طور مؤثر استفاده نمی‌شود. با ایجاد یک پلتفرم داده‌محور، می‌توان از این اطلاعات برای بهبود تجربه مشتری، شخصی‌سازی بیمه‌ها و کاهش ریسک استفاده کرد.”

مدل‌های جدید بیمه‌گری مبتنی بر داده، امکان ارائه خدماتی همچون بیمه‌های شخصی‌سازی‌شده، ارزیابی سریع ریسک، کاهش تقلب و بهبود تصمیم‌گیری در قیمت‌گذاری را فراهم می‌کنند. برای مثال، با تحلیل رفتار رانندگان و سوابق تصادفات، بیمه‌گران می‌توانند حق بیمه‌های متناسب‌تری را تعیین کنند.

چالش‌ها و راهکارهای توسعه صنعت بیمه

در پایان سخنرانی، فرامرزی برخی از چالش‌های کلیدی در مسیر تحول دیجیتال صنعت بیمه را برشمرد، از جمله:

• عدم زیرساخت مناسب برای پردازش و ذخیره‌سازی داده‌ها

• مقاومت سازمان‌ها در به‌اشتراک‌گذاری داده‌ها

• نبود قوانین مشخص برای استفاده از داده‌ها در بیمه

• ضعف در بهره‌برداری از هوش مصنوعی و فناوری‌های نوین

وی در نهایت پیشنهاد کرد که حاکمیت داده در صنعت بیمه باید به‌طور جدی پیگیری شود و یک نهاد مستقل برای تنظیم مقررات داده‌ها ایجاد گردد. همچنین، شرکت‌های بیمه باید فرهنگ داده‌محوری را در سازمان‌های خود تقویت کرده و از استانداردهای جهانی برای تعاملات داده‌ای استفاده کنند.

جمع‌بندی

فرامرزی در سخنرانی خود بر اهمیت تحول دیجیتال در صنعت بیمه، نقش داده‌ها در توسعه این صنعت و ضرورت همکاری میان بانک‌ها و بیمه‌ها تأکید کرد. وی هشدار داد که اگر شرکت‌های بیمه همچنان در استفاده از داده‌ها و فناوری‌های نوین تعلل کنند، فاصله آن‌ها با استانداردهای جهانی بیشتر شده و فرصت‌های رشد از دست خواهد رفت.

به گفته او، حرکت به سمت بیمه‌گری داده‌محور، دیجیتالی‌سازی فرآیندها و اصلاح قوانین، سه گام کلیدی برای کاهش شکاف صنعت بیمه ایران با روندهای جهانی است.