محمد علی مهتدی-روزنامه نگار: مدتهاست جهان در تلاش است پدیدهای به نام دونالد ترامپ، رئیسجمهوری ایالات متحده آمریکا را مطالعه و بررسی کند؛ فردی که نه تنها اختیارات تقریباً مطلقی در اداره منابع قدرتمندترین و ثروتمندترین کشور جهان دارد، بلکه با رفتارهای خود تهدیدات جدی برای امنیت جهانی ایجاد کرده است.
ترامپ که خود را فردی کارآزموده و ویژه در اداره کشور معرفی میکند، مدتی است به عنوان نماد یک بحران روانی در سیاست آمریکا و جهان شناخته میشود. در این مورد، مطالعاتی صورت گرفته و پژوهش هائی به صورت کتاب منتشر شده است. یکی از مهمترین پژوهش های علمی، کتاب «حالت خطرناک دونالد ترامپ» (The Dangerous Case of Donald Trump) است که در سال ۲۰۱۷منتشر شده و به یکی از منابع مهم و معتبر در تحلیل رفتارهای روانی ترامپ تبدیل شده است.
این کتاب با ویرایش دکتر «باندی ایکس. لی» استاد روانپزشکی در دانشگاه ییل، منتشر شد و توسط جمعی از روانپزشکان و متخصصان سلامت روان که تعداد آنها به ۳۷نفر در نسخههای بهروز رسید، به نگارش درآمد.مؤلفان این کتاب در تلاش بودند تا دیدگاههای روانشناختی خود را در مورد رفتار ترامپ بیان کنند. یکی از مهمترین این دیدگاهها، تحلیل ویژگیهای روانی ترامپ است که او را برای تصدی این منصب، نامناسب میکند. در میان ویژگیهای روانی که در کتاب به آنها اشاره شده است، میتوان به چهار ویژگی بارز اشاره کرد که ترامپ را به یک شخصیت بسیار خطرناک در سطح جهانی تبدیل کردهاند:
۱. خودشیفتگی بدخیم Malignant Narcissism
ترامپ به عنوان فردی توصیف میشود که دارای ترکیبی خطرناک از ویژگیهایی همچون خودشیفتگی، اختلال شخصیت ضد اجتماعی، سادیسم و پارانویا است. این نوع خودشیفتگی به عنوان شدیدترین و خطرناکترین نوع خودشیفتگی شناخته میشود، چرا که فرد مبتلا نه تنها فاقد همدلی است، بلکه از سلطه بر دیگران لذت میبرد و به آزار آنها میپردازد. چنین فردی که در راس قدرت قرار میگیرد، تهدیدی جدی برای هر جامعهای محسوب میشود.
۲. گسست از واقعیت Derealization
برخی روانشناسان همچون «رابرت جی لیفتون» معتقدند که ترامپ دچار نوعی «واقعیتسازی بدخیم» است. این به بدان معناست که ترامپ، جهانی مبتنی بر دروغها و توهمات میسازد که میتواند منجر به تصمیمات فاجعهآمیز شود. این ویژگی، به ویژه در سیاستهای خارجی و روابط بینالملل، خطرات بسیاری به همراه دارد.
۳. تکانشگری شدید Impulsivity
یکی دیگر از ویژگیهای برجسته ترامپ، تکانشگری و ناتوانی در کنترل رفتارهای خود است. این ویژگی بویژه زمانی که ترامپ در معرض تصمیم گیریهای سریع و حساس قرار میگیرد، میتواند به فاجعه منتهی شود. به طور خاص در مواردی همچون استفاده از سلاحهای هستهای یا دیگر تصمیمات نظامی، این تکانشگری میتواند به بزرگترین تهدیدهای جهانی تبدیل شود.
۴. اثر ترامپ The Trump Effect
این کتاب همچنین بررسی میکند که چگونه رفتار ترامپ بر سلامت روانی جمعی جامعه آمریکا تأثیر گذاشته است. به ویژه، بسیاری از مردم آمریکا با اضطراب، تنش و شکافهای اجتماعی بیشتری روبرو شدهاند که ناشی از رفتارهای غیرقابل پیشبینی و بیثبات اوست.
در ادامه این بحث باید به کتاب دیگری نیز با عنوان «بیش از حد و هرگز کافی نیست» (Too Much and Never Enough) نوشته «مری ال. ترامپ» برادرزاده ترامپ که روانشناس بالینی است، اشاره کرد. در این کتاب که در سال ۲۰۲۰منتشر شد، مری ترامپ، تحلیلی روانشناختی از شخصیت دونالد ترامپ ارائه میدهد. او بویژه بر خودشیفتگی بیمارگونه ترامپ تأکید دارد و بیان میکند که این ویژگیها نه تنها در دوران کودکی، بلکه در تمامی جنبههای زندگی او مشاهده میشود. با وجود اهمیت مباحث کتاب های یاد شده، برخی روانپزشکان این تحقیقات را غیر اخلاقی دانسته اند زیرا در بحثهای روانشناختی پیرامون ترامپ، یکی از اصول اخلاقی مهم که به آن اشاره میشود، «قاعده گلدواتر» است. این قاعده که در سال ۱۹۷۳ توسط انجمن روانپزشکی آمریکا(APA) تصویب شد، به روانپزشکان توصیه میکند تنها در صورتی که فردی به طور مستقیم تحت معاینه و بررسی روانشناختی قرار گیرد، تشخیص روانی از او ارائه شود. این قاعده در واکنش به یک نظرسنجی انجام شد که در انتخابات ۱۹۶۴ درباره سناتور «باری گلدواتر» صورت گرفت و روانپزشکان به پرسش این مجله پاسخ دادند که آیا گلدواتر از نظر روانی صلاحیت ریاستجمهوری دارد یا خیر. این قاعده، بهویژه در مورد شخصیتهای عمومی، هدف خود را حفظ اعتبار علمی و جلوگیری از سیاسی شدن روانپزشکی اعلام کرده است. با این حال، نویسندگان کتاب «حالت خطرناک دونالد ترامپ» به صراحت اعلام کردهاند در صورت وجود خطرات جدی، پزشکان موظف به هشدار دادن هستند حتی اگر لازم باشد محرمانگی را نقض کنند. ترامپ که در آغاز تصور می شد با شعارهای پوپولیستی و عوامفریبانه روی کار آمده، در جنگ تحمیلی وی علیه جمهوری اسلامی ثابت شد که لابی صهیونیستی در انتخاب او نقش داشته است. تحولات ماه های اخیر نشان داد که وی شعار «آمریکا اول» را تبدیل به «اسرائیل اول» کرده و به همین دلیل مورد انتقادهای شدید در آمریکا قرار گرفته است.
