غلامعلی فرجادی اقتصاددان: بنظر میرسد سازمان بازنشستگی برای جبران کسریهای مالی خود بجای گزینههای معقولتر این طرح را ارائه داده که همه هزینه آن بر دوش کارگران است
اخیراً سازمان تأمین اجتماعی تاکید کرده است که «فرمول فعلی محاسبه مستمری بر اساس میانگین دو سال آخر کار است، اما این فرمول باعث میشود برخی افراد با افزایش حقوق در دو سال آخر، مستمری بیشتری دریافت کنند. ما باید فرمول را به گونهای اصلاح کنیم که میانگین تمام سنوات کاری مبنای محاسبه قرار گیرد».
بنظر میرسد تا زمانی که جزئیات این طرح مطرح نشود نمیتوان اظهار نظر دقیقی درمورد آن کرد. اگر چه باید بگوییم وضعیت موجود نیز وضعیت صحیحی نیست چرا که در حال حاضر کارفرما و کارگر هر دو توافق میکنند که در دوسال آخر خدمت به کارگر دستمزد بالاتری پرداخت شود که قطعاً وضعیت درستی نیست ولی راه حل این نیست که میانگین پرداختی در طول 30 سال را ماخذ پرداخت مستمری قرار دهند.
سازمان تأمین اجتماعی برای جبران کسریهای مالی خود بجای گزینههای معقولتر این طرح را ارائه داده که همه هزینه آن بر دوش کارگران است. معنای عملی این طرح این است که اگر دریافتی کارگر در آخرین سال خدمت فرضاً 15 میلیون تومان بود و در سال شروع کار 3 میلیون حقوق داشته است (اگر چه دربینابین حقوقهای متفاوتی داشته است) میانگین آن حدود 9 میلیون خواهد شد.
نکته ظریف این داستان این است که اگر در سال اول 3 میلیون تومان میگرفته میزان قدرت خرید وی با این مبلغ چقدر بوده است؟ اگر قدرت خرید کارگر با امروز برابر میشد فرق میکرد یعنی اینکه اگر تمام حقوقهای واقعی فرد به زمان حال تبدیل شود میشد این طرح را پذیرفت ولی با توجه به اینکه حقوق سالهای گذشته به قیمت همان سال مورد محاسبه قرار میگیرد بنابراین این طرح برای مستمری بگیران بسیار زیان آور خواهد بود.
میتوان راه حلهای دیگری در نظر گرفت، جدا از بحث اینکه سازمان میبایست هزینههای خود را کمتر و بهینه یابی کند و منابع خودرا تجمیع کند علاوه بر آنها میتواند بیاید حقوق افراد را در طول 30 سال مورد بررسی قرار دهد وببیند اگر افزایش ای نامتعارفی درآن صورت گرفته و بخصوص در سالهای آخر خدمت این افزایش نا متعارف را نادیده بگیرد.
البته در این مورد قبل از اینکه طرح عملیاتی شود باید سازمان بازنشستگی به کارفرمایان و کارگران اطلاع رسانی کامل کند که سازمان افزایشهای نامتعارف حقوق را در نظر نمیگیرد و نادیده میگیرد تا بین کارگر و کارفرما چنین توافق نادرستی صورت نگیرد.
ولی اینکه الان سازمان بیاید میانگین حقوق اولین سال شروع بکار و آخرین سال را در نظر بگیرد اجحاف در حق کارگر است و نقصان دارد.
